İnşaat Mühendisleri Odası Lideri Aksiyon Ulutaş: İzmir’de yapı stoğu sınanmadı

İnşaat Mühendisleri Odası Lideri Aksiyon Ulutaş: İzmir’de yapı stoğu sınanmadı

Cihan Başakçıoğlu

İZMİR – İzmir’in Seferihisar ilçesinde gerçekleşen zelzelede Bayraklı ve Bornova’da 6 bina yıkılırken, çok sayıda bina da hasar gördü. Arama kurtarma çalışmalarının sürdüğü bölgede zelzelenin akabinde binaların neden yıkıldığı konusu ise kamuoyunda tartışılmaya başladı. Binaların yıkım nedeniyle ilgili kullanılan materyalin yetersizliği ve durumu başta olmak üzere yerin bina imaline uygunsuz olduğu istikametinde görüşler öne çıkıyor.

YUVARLAK DEMİR VE EKSİK GEREÇ KULLANIMI

Yıkılan Rızabey Apartmanı’nda sarsıntı anında betonla en kolay ayrışan yapı materyali olan yuvarlak demir kullanılması dikkat çekerken, apartmanın enkazında çalışan istekli olarak kurtarma takımlarında çalışan ve ismini vermek istemeyen bir yurttaş materyallerin hayli kalitesiz olduğunu belirtti. Çalışmalarda kaldırılan molozlara bakıldığında da demir oranının da az olduğu görüldü.

Öte yandan zelzelenin çabucak akabinde çeşitli medya organlarına açıklamada bulunan Mimar Nihat Şen’in de zelzele sonrası çöken binadan alınan beton kesimini eliyle ovalaması ve betonun anında ufalanması dikkat çekmişti.

Aksiyon Ulutaş

‘BEKLENEN ZELZELE GERÇEKLEŞMEDİ, YAPI STOĞU ŞİMDİ SINANMADI’

Binaların yıkılma nedeniyle alakalı olarak TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Lideri Aksiyon Ulutaş, zelzelenin akabinde bölgede gözlemsel manada çalışmalar yaptıklarını belirtti. Ulutaş, “Gözlemsel bir inceleme yapıyoruz. Aslında bu işin temel noktası şu. Bir yerden bahsediliyor evet alüvyonel bir yere sahip burası, lakin taban bu işin bir parametresi. Bu işin tasarımı var. Yani bir bina tasarlanırken projelendirme evresi, uygulama etabı, gereç, personellik, bunların hepsi… Tabi ki bunun kontrolü de birbirinden ayrılmaz modüller. Burada aşikâr ki bunlardan birinde ya da birkaçında eksiklik var. Yani zelzele öldürmez bina öldürür diyoruz ya; bunlar tam örnekleridir. Bu sarsıntı aslında şiddeti açısından düşünüldüğünde İzmir’i çok fazla etkilemedi. Yani yapı stoğu sınanmadı. Bu sarsıntıdan gelen ivme pahası, ivme bedelinin tesiri, kuvvet dörtte bir oranında. Hasebiyle aslında beklenen konuşulan İzmir merkezli sarsıntı gerçekleşmedi. O yüzden yapı stoğunun sınanmadığını da söyleyebiliriz” dedi.

‘BETON KALİTESİZ’

Kamuoyunda tartışılan kalitesiz, eksik gereç ve yuvarlak demir kullanımına da değinen Ulutaş, “Binalar kendi bulunduğu devirdeki zelzele yönetmeliği ile yargılanır. Bina ruhsatlarının yıllarına bakmak lazım. Nervürlü demir kullanımı 1999 yılı sarsıntısından sonra başladı. Bahsettikleri demir nervürlü demir değildir ki kimi yerlerde bunu görüyoruz. Biraz karışık bir durum var ortada. Münasebetiyle tam olarak dizaynda bir yanılgı var mı, materyalde bir kusur var mı? Belirli ki bunlardan birinde ya da birkaçında var. O devrin uygulamalarına da biraz dönmek lazım. Beton kalitesi çok kıymetlidir. Beton kalitesi noktasında bizim de müşahedemiz çabuk dağıldığı ve ufalandığı yönünde” tabirlerini kullandı.

‘DEPREMİ DEĞİL BİNALARI KONUŞALIM’

Kamuoyuna, ülkeyi yönetenlere ve basın mensuplarına davette bulunan Ulutaş, bu problemin muhatabının inşaat mühendisleri olduğunu vurguladı. Ulutaş son olarak şunları söyledi;

“Bizi yönetenlere bir çağrım var. Bahsettiğimiz yapı stoğu envanterinin bir an evvel çıkarılması gerekiyor. Siz basın mensuplarına da bir çağrım var. Bir zelzele olduğunda daha çok sarsıntının kendisini konuşuyoruz, fay çizgilerini konuşuyoruz lakin binaları konuşmuyoruz. Binaların nasıl kıymetlendirilmesi ile ilgili konuşmuyoruz. Binalarla ilgili konuşanlar inşaat mühendisi değiller. Ya da inşaat mühendisleri dışında binalarla ilgili konuşanlar var. Ricamız hem yapı stoğu envanteri ile ilgili süratli tarama tekniklerinin kullanılmasının konuşulması gerek. Binalarla ilgili de inşaat mühendisleri ile konuşalım”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir